Gwybodaeth » Iechyd » Iechyd Rhywiol » Y mislif a Syndrom Cyn Mislif (PMS)
Y mislif
- Y mislif yw’r adeg pan fydd gwaed yn pasio trwy’r fagina. Bydd yn cychwyn yn ystod y glasoed, fel arfer rhwng wyth ac 16 oed
- Pan fydd merched yn cael eu geni, fe fydd ganddyn nhw filoedd o wyau y tu mewn i'w hofarïau. Pan fyddwch chi’n cyrraedd y glasoed, bydd un wy yn cael ei ryddhau o’r ofarïau bob mis, a bydd yn teithio trwy’r tiwb ffalopaidd i mewn i’ch croth. Gwelwch adran Glasoed
- Bob mis, bydd eich corff yn paratoi ar gyfer y posibilrwydd y byddwch chi’n dod yn feichiog, a daw ei leinin yn drwchus ac yn feddal, yn barod ar gyfer baban. Gwelwch adran Beichiogrwydd
- Os na fydd yr wy yn cael ei ffrwythloni, bydd y corff yn rhoi gwybod i’r leinin a bydd yr wy yn dod allan o’ch corff trwy eich fagina ar ffurf mislif. Mae’r wy yn rhy fach i’w weld â’r llygad noeth
- Yna bydd y broses yn dechrau eto. Cylchred y mislif yw’r enw ar yr amser rhwng un mislif a’r nesaf, a gall hwn amrywio o’r naill ferch i’r llall. Bydd fel arfer yn cymryd rhyw fis, er yn ystod yr ychydig flynyddoedd cyntaf fe all fod braidd yn fwy afreolaidd
- Bydd y mislif yn para rhwng dau ac wyth diwrnod fel arfer, ond mae pawb yn wahanol
- Gall fod yn beth cyffrous a brawychus cael eich mislif cyntaf, felly ceisiwch siarad â’ch mam, eich gwarcheidwad neu ferch sy’n oedolyn – fe fyddan nhw’n gallu cynnig cyngor a chefnogaeth ichi
Cynhyrchion ar gyfer y mislif
- Yn ystod eich mislif, fe fydd angen cynhyrchion fel tamponau neu dyweli mislif arnoch chi. Gallwch chi brynu’r rhain mewn unrhyw archfarchnad, siop leol ac mewn rhai toiledau cyhoeddus
- Byddwch chi’n rhoi’r tyweli i lynu at eich nicers a byddan nhw’n amsugno’r gwaed wrth iddo adael eich corff
- Byddwch chi’n gwthio tamponau i mewn i’ch fagina i amsugno’r gwaed cyn iddo adael eich corff
- Eich dewis personol chi yw penderfynu pa gynnyrch rydych chi am ei ddefnyddio
- Mae’n rhaid newid tyweli a thamponau sawl gwaith y dydd, bob rhyw bedair awr fel arfer, a chofiwch bob amser olchi eich dwylo cyn ac ar ôl gwneud hynny
- Os cewch chi frech, dolur gwddf, cur pen, twymyn sydyn neu ddolur rhydd, neu os ydych chi’n cyfogi, rhowch y gorau i ddefnyddio tamponau ar unwaith ac ewch i weld eich meddyg yn ddi-oed – mae’n bosib eich bod chi’n dioddef o haint facteriol o'r enw Syndrom Sioc Tocsig, sef haint a all fod yn ddifrifol iawn
Syndrom Cyn Mislif (PMS)
- PMS yw’r symptomau corfforol a seicolegol y gall merch ddioddef ohonyn nhw ychydig cyn i’w mislif ddechrau, a bydd y rhain yn tueddu i wella unwaith y bydd y gwaedu’n cychwyn
- Mae’n effeithio ar un merch o bob tair, ac ystyrir ef yn gyflwr meddygol
- Mae yna fwy na 150 o symptomau PMS, gan gynnwys:
- Iselder a chynnwrf
- Bronnau tyner
- Dargadw hylif a theimlo wedi chwyddo
- Eich hwyliau’n newid a theimlo’n flin
- Cur pen
- Newidiadau i’r croen a’r gwallt (fel plorod a gwallt seimllyd)
- Nid oes unrhyw un sy’n gwybod yn union beth sy’n achosi PMS, ond y gred yw bod cysylltiad rhyngddo a newidiadau i’r hormonau yn y corff cyn mislif
- Mae yna ffyrdd o leddfu symptomau PMS, gan gynnwys:
- Diet heb lawer o halen, braster a chaffein
- Fitaminau B6 ac E
- Olewau blodau fel Olew Melyn yr Hwyr (Oil of Evening Primrose)
- Y bilsen atal cenhedlu (siaradwch â’ch meddyg yn gyntaf)
Os ydych chi’n dioddef o PMS eithafol neu unrhyw un neu rai o’i symptomau, ewch i weld eich Meddyg Teulu.
